Beeld

Indrukwekkende Speech Vrijdag: Aletta Jacobs over het vrouwenkiesrecht


17 september 2018

Ze was de eerste vrouw in Nederland die een HBS bezocht, de eerste vrouw die universitair onderwijs volgde, de eerste vrouw die arts werd en de eerste vrouw die promoveerde. Aletta Jacobs (1854-1929) was op alle fronten een zeer bijzondere vrouw. In deze blog besteed ik elke week aandacht aan een indrukwekkende speech door een Nederlandse vrouw*.

Voorvechter gelijke rechten
Naast arts was Aletta vooral de vrouw die er, samen met anderen, voor zorgde dat vrouwen in Nederland geen tweederangs burgers meer waren. Een kwart eeuw lang maakte ze zich sterk voor het vrouwenkiesrecht. Ze reisde hier zelfs de wereld voor rond. Wat anno 2018 nu zo gewoon lijkt, werd uiteindelijk in 1919 na een lange strijd verworven: vrouwen kregen voortaan kiesrecht.

Op 7 september 1919 sprak Aletta Jacobs hierover in het Amsterdamse Concertgebouw. Volgend jaar is dat 100 jaar geleden. De speech werd begin 2015 uitgeroepen tot tweede beste speech bij de verkiezing van beste Nederlandse toespraak, door o.a. het programma Speeches.

5 tips om net zo’n indrukwekkende presentatie te geven als de beroemde speech van Aletta Jacobs.

• Ze spreekt niet alleen tegen haar eigen doelgroep, maar spreekt iedereen aan als winnaars. Hiermee trekt ze de speech boven haar eigen doelgroep uit. Dat doet ze door te benadruken dat niet alleen de vrouwen ‘winnen’ aan de invoering van het vrouwenkiesrecht, maar dat het ‘Heel de maatschappij ten goede zal komen’. Iedereen is dus in feite winnaar.

• Ze viert geen triomf richting de ‘verliezers’, maar zoekt verbinding en waardeert hun ‘zelfopoffering’. Ze stelt de mannen zelfs gerust door te zeggen dat hun vrouwen ‘vrij en zelfstandig’ zoveel meer zullen zijn. Hierin quote ze Mrs Perkins Gilman: ‘Vrees niet de vrouw der toekomst, broeder!’. Winnaars en verliezers staan dus niet tegenover elkaar.

• Ze kijkt niet verbitterd terug op de strijd van 25 jaar die er aan vooraf ging, maar geeft een positieve wending aan die strijd. ‘Door dien strijd zoo moeilijk te maken, werd het den vrouwen duidelijke welke groote waarde het kiesbiljet bezit.’

• Ze doet het tegenovergestelde van de ‘vijand’ een gezicht geven, waardoor ze niet een hele groep als vijand bestempelt, maar slechts ‘een gedachte’. ‘De vijand was nooit de man, maar domheid, vooroordeel en angst voor het nieuwe’.

• Ze laat zien wat de strijd haar geleerd heeft en tilt de speech daarmee hoog uit boven het onderwerp (kiesrecht). Ze vertelt hoe elke strijd gestreden zou moeten worden. ‘Niet door ruw geweld, door machtsmiddelen, mag men trachten te overwinnen. Zo’n overwinning is ook niet van blijvenden aard. […] Alleen door overreding, door de volksmassa van ons goed recht te overtuigen en de voordelen aan te toonen, die het geheele land ervan zou plukken, hebben wij voetje voor voetje terrein gewonnen, totdat uiteindelijk de vijand […] zich heeft moeten overgeven’.

De speech werd destijds afgedrukt in het Maandblad van de Nederlandsche Vereeniging van Staatsburgeressen. Wil je meer weten over deze bijzondere vrouw, bij Atria vind je meer informatie over haar werk en leven.

Wil je je kinderen vertellen over Aletta? Het programma Willem Wever maakte een heel leuk filmpje over Aletta, Hoe een meisje dokter is geworden.

*Ken je zelf een indrukwekkende speech door een Nederlandse vrouw? Laat het mij dan weten en misschien behandel ik de speech in de volgende Indrukwekkende Speech Vrijdag. Suggesties zijn welkom in de comments of per mail aan info@speakingmatters.nl

Wil je me blijven volgen, abonneer je dan ook op mijn nieuwsbrief.

Terug naar het overzicht

Contact opnemen

Contactgegevens

 Speaking Matters
     Rixt Albertsma
     Beemden 17
     3831 GK Leusden

 +31 (0)6 50 80 29 66

 info@speakingmatters.nl

Contactformulier




Velden met een * zijn verplicht